{"id":366,"date":"2013-03-17T18:29:18","date_gmt":"2013-03-17T18:29:18","guid":{"rendered":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/?p=366"},"modified":"2017-11-16T18:29:43","modified_gmt":"2017-11-16T18:29:43","slug":"bir-dedem-sehit-bir-dedem-gazi-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/?p=366","title":{"rendered":"Bir dedem \u015fehit bir dedem gazi"},"content":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn 18 Mart, tam 98 y\u0131l oldu. \u00c7anakkale\u2019yi destanla\u015ft\u0131ran, tarihimize alt\u0131n sayfalar kazand\u0131ran \u015fehitlerimizi, vatan\u0131n ba\u011fr\u0131na teslim edi\u015fimizin \u00fczerinden koskoca 98 y\u0131l ge\u00e7mi\u015f.<\/p>\n<p>\u00c7anakkale deyince nedendir bilmem, bo\u011faz\u0131mda kocaman bir yumru d\u00fc\u011f\u00fcmlenir. K\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck bir kara par\u00e7as\u0131nda 250 bini bizden olmak \u00fczere tam 500 bin insan\u0131n kan\u0131 d\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015f. Mehmet Niyazi \u00dcstad\u0131m\u0131z\u0131n tabiriyle, insanlar\u0131n \u00f6lmeden \u00f6nce mah\u015feri ya\u015fad\u0131klar\u0131 yer.<br \/>\n<!--more--><\/p>\n<p>\u00c7anakkale \u00f6yle bir yerdir ki, mutlaka her birimizin uzak ya da yak\u0131n bir akrabas\u0131n\u0131n g\u00f6m\u00fcl\u00fc oldu\u011fu ortak vatan mezarl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Bu g\u00fcne kadar rastlamad\u0131m ki, orada yatan akrabas\u0131 olmayan bir T\u00fcrk ailesi olsun. Burada T\u00fcrk kelimesini, bir genelleme olarak kullan\u0131yorum.<\/p>\n<p>\u00c7anakkale asl\u0131nda, daha geni\u015f anlam\u0131yla, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n farkl\u0131 etni\u011fe mensup insanlar\u0131n\u0131n koyun koyuna yatt\u0131\u011f\u0131 bir cennet bah\u00e7esidir. Zira orada yatanlar, sorgusuz sualsiz Allah\u0131n vaat etti\u011fi o mertebeyi hak ederek, Peygamberimizin sanca\u011f\u0131 alt\u0131na giren atalar\u0131m\u0131zd\u0131r.<\/p>\n<p>Ben de bir \u00c7anakkale \u015fehidi ve gazisinin torunu olarak, bu zaferde pay sahibi olman\u0131n gururunu her zaman ta\u015f\u0131yorum.<\/p>\n<p>Annemin dedesi \u015fehit, babas\u0131 ise \u00c7anakkale gazisidir. Baba o\u011ful birlikte \u00c7anakkale\u2019de sava\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. Bu durum \u015f\u00fcphesiz bir tek bizim ailemize has de\u011fildir. \u00dclkemiz, bu ve benzeri dram\u0131 say\u0131s\u0131z ailede ya\u015fam\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>Merhum \u015fehit b\u00fcy\u00fckbabam\u0131z\u0131n dram\u0131, romanlara konu olacak bir ya\u015famd\u0131r. B\u00fcy\u00fckbabam\u0131z 1864 \u00c7erkes S\u00fcrg\u00fcn\u00fc s\u0131ras\u0131nda Kafkasya\u2019dan kopar\u0131lan, Balkanlara yerle\u015ftirilen bir \u00c7erkes ailesinin \u00e7ocu\u011fu olarak, o zamanlalar Osmanl\u0131 topra\u011f\u0131 olan Varna\u2019da 1876 y\u0131l\u0131nda d\u00fcnyaya geldi.<\/p>\n<p>Doksan \u00fc\u00e7 harbi olarak an\u0131lan 1877-78 Osmanl\u0131-Rus sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda, Varna Ruslar\u0131n eline ge\u00e7ince, iki ya\u015f\u0131nda Balkanlar\u0131 terk eden ailesi ile birlikte, bir \u00c7erkes k\u00f6y\u00fc olan \u0130zmit\u2019in Ketenciler k\u00f6y\u00fcne yerle\u015fti.<\/p>\n<p>Balkan sava\u015flar\u0131 s\u0131ras\u0131nda 1912 y\u0131l\u0131nda, 36 ya\u015f\u0131nda g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak orduya kat\u0131ld\u0131. Birinci ve ikinci balkan sava\u015flar\u0131nda bulundu. Balkanlar\u0131n kayb\u0131n\u0131n ard\u0131ndan k\u00f6y\u00fcne sadece bir haftal\u0131\u011f\u0131na u\u011frayarak, trenle Suriye cephesine gitti. Burada Cemal Pa\u015fa\u2019n\u0131n kuvvetlerine kat\u0131larak sava\u015fa devam etti.<\/p>\n<p>1915 y\u0131l\u0131n\u0131n Ocak ve \u015eubat aylar\u0131nda yap\u0131lan kanal harek\u00e2t\u0131na kat\u0131ld\u0131.  S\u00fcvey\u015f Kanal\u0131ndan ge\u00e7erek \u0130ngilizler taraf\u0131ndan \u00c7anakkale\u2019ye getirilmek istenen Hintli guruplar\u0131 engelleme sava\u015f\u0131nda kahramanca \u00e7arp\u0131\u015ft\u0131. Burada yenilen ve b\u00fcy\u00fck k\u0131r\u0131ma u\u011frayan 25 bin ki\u015filik Osmanl\u0131 ordusunun i\u00e7inde kurtulan bir iki bin askerin i\u00e7inde yer ald\u0131.  B\u00fcy\u00fck Dedem yaral\u0131 olarak kurtulmu\u015ftu.<\/p>\n<p>1915 Nisan\u0131na kadar tedavi oldu. Trenle yeniden \u0130stanbul\u2019un yolunu tuttu. Tren, \u0130zmit\u2019te k\u00f6y\u00fcn\u00fcn belki de on kilometre yan\u0131ndan ge\u00e7mi\u015fti. O, do\u011fruca Selimiye k\u0131\u015flas\u0131nda asker toplama merkezine gitti.<\/p>\n<p>Buradan \u00c7anakkale cephesine asker sevk ediliyordu. Mah\u015fer yerini and\u0131ran Selimiye k\u0131\u015flas\u0131nda kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 baz\u0131 \u0130zmitli tan\u0131d\u0131klar\u0131ndan, on alt\u0131 ya\u015f\u0131ndaki o\u011flu Kobl\u0131 \u0130lyas\u2019\u0131n da askere g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 duydu.<\/p>\n<p>Kobl\u0131 \u0130lyas, benim ger\u00e7ek dedemdir. 1315, yani miladi 1899 do\u011fumludur. Tokat, Zile t\u00fcrk\u00fcs\u00fcnde bahsi ge\u00e7en on be\u015flilerdendir. 1915 y\u0131l\u0131nda 16 ya\u015f\u0131ndayken g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak \u00c7anakkale cephesine gitmi\u015ftir. Koca Selimiye k\u0131\u015flas\u0131nda babas\u0131n\u0131 son bir kez olsun g\u00f6rme f\u0131rsat\u0131n\u0131 bile bulamadan cepheye sevk edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fck dedemiz Kobl\u0131 Yusuf\u2019un \u015fahadetiyle ilgili elimizde maalesef yaz\u0131l\u0131 bir belge yoktur. Ancak ula\u015fabildi\u011fim belgelerde 7. t\u00fcmende kay\u0131tl\u0131 oldu\u011funu buldum. 7. T\u00fcmen ise, Albay Halil Bey komutas\u0131nda Kirte K\u00f6y\u00fc yak\u0131nlar\u0131ndaki Z\u0131\u011f\u0131ndere sava\u015flar\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir kay\u0131p vermi\u015ftir. Bu t\u00fcmenden \u00e7ok az say\u0131da asker kurtulmu\u015ftur. \u0130htimaldir ki b\u00fcy\u00fck dedemiz, bu sava\u015flar s\u0131ras\u0131nda \u015fehit d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<p>Do\u011fru d\u00fcr\u00fcst T\u00fcrk\u00e7e konu\u015fmay\u0131 bilmedi\u011fini sand\u0131\u011f\u0131m, anadili \u00c7erkes\u00e7e olan b\u00fcy\u00fck dedemin \u015fehit oldu\u011fu s\u0131rada ihtimaldir ki k\u00fcnyesi de yoktu. \u00c7anakkale \u015fehitleri aras\u0131nda, bilinen listelerde yer almam\u0131\u015ft\u0131r.250 bin \u015fehitten bahsetti\u011fimiz \u00c7anakkale\u2019de, resmi kayd\u0131 olan 57 bin civar\u0131nda \u015fehidimiz vard\u0131r. B\u00fcy\u00fck dedemin de aralar\u0131nda oldu\u011fu, 200 bin civar\u0131ndaki \u015fehidin de isimlerini tespit etme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 mutlaka yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu konuda ailelerden al\u0131nan bilgilere itibar edilerek, mutlaka ara\u015ft\u0131rmalar yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Sava\u015f ortam\u0131nda, \u015fehit kay\u0131tlar\u0131 maalesef sa\u011fl\u0131kl\u0131 olarak tutulamam\u0131\u015ft\u0131r. Sava\u015fta, k\u0131sa s\u00fcreli olarak yap\u0131lan ate\u015fkeslerde \u015fehitler, hi\u00e7bir kimlik tespitine bak\u0131lmadan alel acele g\u00f6m\u00fclmek durumunda kal\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Elbette bu durum bir zorunluluktan kaynaklanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Dedem Kobl\u0131 \u0130lyas, Anafartalar cephesinde bulunmu\u015ftur. 1915 y\u0131l\u0131n\u0131n A\u011fustosunda cereyan eden sava\u015flarda, geri hizmetlerde g\u00f6rev alm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ben, dedemin tek erkek torunu olarak onun otoritesi alt\u0131nda yeti\u015ftim. \u00c7ocukken dedemin bana \u00f6\u011fretti\u011fi \u201cAdalet, Musavat, Uhuvvet ya\u015fas\u0131n H\u00fcrriyet&#8221;  slogan\u0131n\u0131n bir \u0130ttihat Terakki slogan\u0131 oldu\u011funu \u00e7ok sonralar\u0131 \u00f6\u011frendim. \u00c7anakkale deh\u015fetini canl\u0131 olarak ondan dinledim.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 dedem daha sonra Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131na kat\u0131larak, 9 Eyl\u00fclde \u0130zmir\u2019de Yunan\u2019\u0131 denize d\u00f6kenler aras\u0131nda yer ald\u0131. T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi taraf\u0131ndan kendisine verilen k\u0131rm\u0131z\u0131 \u015feritli istiklal madalyas\u0131n\u0131 \u00f6mr\u00fc boyunca \u015ferefle g\u00f6\u011fs\u00fcnde ta\u015f\u0131d\u0131.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn bu madalya onun miras\u00e7\u0131s\u0131 olarak benim uhdemdedir. \u00d6\u011fretmenlik hayat\u0131mda birka\u00e7 kez Cumhuriyet Bayram\u0131 kutlamalar\u0131nda g\u00f6\u011fs\u00fcme takarak gururla ta\u015f\u0131d\u0131m.<\/p>\n<p>Gazi  dedemi  5 \u015eubat 1976 y\u0131l\u0131nda, 77 ya\u015f\u0131nda kaybettim. Mezar\u0131 \u0130zmit Ketenciler K\u00f6y\u00fcndedir. B\u00fcy\u00fck Dedem Kobl\u0131 Yusuf ise, \u00c7anakkale\u2019deki sahipsiz mezar\u0131nda yat\u0131yor. Bakmay\u0131n benim sahipsiz dedi\u011fime, o ger\u00e7ek sahibi Allah\u0131n huzurunda, bir \u015fehit olarak makamlar\u0131n en y\u00fckse\u011finde oturuyor.<\/p>\n<p>Diyanet \u0130\u015fleri Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde bu y\u0131l \u015fehitlerimiz i\u00e7in indirilen 250 bin hatime benim  dedem de dahil edilmi\u015f.<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn 18 Mart 2013, \u00c7anakkale\u2019deki isimsiz kahramanlardan iki tanesinin kayd\u0131n\u0131 da ben tarihe d\u00fc\u015fmek istedim.<\/p>\n<p>\u00c7anakkale \u00f6yle b\u00fcy\u00fck bir destan ki, yazmakla bitmez. Y\u0131llar ge\u00e7tik\u00e7e K\u0131rg\u0131zlar\u0131n Manas\u2019\u0131 gibi, bir \u00e7\u0131\u011f misali t\u00fcm tarihimizi ku\u015fatacakt\u0131r.<\/p>\n<p>Sinemac\u0131lar ve romanc\u0131lar i\u00e7in, \u00c7anakkale\u2019de yaz\u0131lacak \u00e7ok \u015fey var. Gelecek hepimizin s\u0131rt\u0131na \u00f6nemli sorumluluklar y\u00fckl\u00fcyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn 18 Mart, tam 98 y\u0131l oldu. \u00c7anakkale\u2019yi destanla\u015ft\u0131ran, tarihimize alt\u0131n sayfalar kazand\u0131ran \u015fehitlerimizi, vatan\u0131n ba\u011fr\u0131na teslim edi\u015fimizin \u00fczerinden koskoca 98 y\u0131l ge\u00e7mi\u015f. \u00c7anakkale deyince nedendir bilmem, bo\u011faz\u0131mda kocaman bir yumru d\u00fc\u011f\u00fcmlenir. K\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck bir kara par\u00e7as\u0131nda 250 bini bizden olmak \u00fczere tam 500 bin insan\u0131n kan\u0131 d\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015f. Mehmet Niyazi \u00dcstad\u0131m\u0131z\u0131n tabiriyle, insanlar\u0131n \u00f6lmeden \u00f6nce&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/366"}],"collection":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=366"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/366\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":367,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/366\/revisions\/367"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=366"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=366"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=366"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}