T\u00fcrkiye\u2019deki varl\u0131klar\u0131 1864 y\u0131l\u0131nda vatanlar\u0131ndan zorla s\u00fcr\u00fclmeleri ve soyk\u0131r\u0131ma u\u011frat\u0131lmalar\u0131na dayanan \u00c7erkes toplumunun, bu tarihten \u00f6nce de Osmanl\u0131da k\u0131sm\u0131 olarak varl\u0131\u011f\u0131 bilinen bir ger\u00e7ektir.<\/p>\n
\u00c7erkesler ,Osmanl\u0131da baz\u0131 zamanlar padi\u015fah e\u015fi, baz\u0131 zamanlar sadrazam, baz\u0131 zamanlar da \u00f6nemli b\u00fcrokrat olarak bu topluma hizmet etmi\u015flerdir.<\/p>\n
Osmanl\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcnden sonra kurulan yeni T\u00fcrkiye Cumhuriyetinde \u00c7erkesler, Kurtulu\u015f sava\u015f\u0131n\u0131n i\u00e7inde aktif \u015fekilde rol alm\u0131\u015flar, \u00f6nemli hizmetlerde bulunmu\u015flard\u0131r.
\n<\/p>\n
\u0130lk kurucu meclise bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, haz\u0131r bulunan mebuslar\u0131n neredeyse y\u00fczde ondan fazlas\u0131n\u0131n \u00c7erkes ya da Kafkas k\u00f6kenli oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr\u00fcz.<\/p>\n
\u00c7erkes toplumu, Osmanl\u0131 i\u00e7inde son derce te\u015fkilatl\u0131 bir yap\u0131ya haiz, kendi dilleriyle e\u011fitim veren okullar\u0131, kre\u015fleri,spor kul\u00fcpleri(BJK) varken, cumhuriyetin kurulu\u015fundan sonra,spor kul\u00fcb\u00fc hari\u00e7 di\u011fer b\u00fct\u00fcn kurumlar\u0131 kaybetmi\u015flerdir.<\/p>\n
Sar\u0131kam\u0131\u015f, \u00c7anakkale ve Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131 dahil, \u00c7erkesler bu topraklar i\u00e7in can siperane bir m\u00fccadele vermi\u015flerdir. Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda ya\u015fanan i\u00e7 siyasi \u00e7eki\u015fmelere kurban edilen \u00c7erkes Etem bahane edilerek, bir halka hain damgas\u0131 vurulmu\u015f, t\u00fcm \u00c7erkes halk\u0131 y\u0131llarca t\u00f6hmet alt\u0131nda b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Yine ihanet bahanesiyle ,hi\u00e7bir g\u00fcnah\u0131 olmayan G\u00f6nen ve Manyas y\u00f6resindeki baz\u0131 \u00c7erkes k\u00f6yleri yerlerinden edilerek do\u011fuya s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015flerdir.<\/p>\n
K\u0131sacas\u0131 \u00c7erkes toplumu, tek parti y\u00f6netimi boyunca b\u00fcy\u00fck bir bask\u0131 alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f, ana dili olan \u00c7erkes\u00e7e\u2019yi konu\u015fmas\u0131 bile yasaklanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
1950 y\u0131l\u0131ndan sonra ba\u015flayan \u00e7ok partili d\u00f6nemde bask\u0131lar k\u0131smen azalsa bile, dil \u00fczerindeki bask\u0131lar ayn\u0131 \u015fekilde devam etmi\u015ftir.<\/p>\n
\u00c7erkes toplumu ,2000\u2019li y\u0131llara kadar kendi ad\u0131n\u0131 ve kimli\u011fini ta\u015f\u0131yan isimlerle dernek kuramam\u0131\u015ft\u0131r. Sadece bir co\u011frafi isim olan \u201cKuzey Kafkasya \u201cad\u0131 alt\u0131nda dernekler kurulabilmi\u015ftir.<\/p>\n
\u0130ki binli y\u0131llardan sonra \u00fclkemizde ya\u015fayan farkl\u0131 k\u00fclt\u00fcrel az\u0131nl\u0131klar ile ilgili ba\u015flat\u0131lan \u201cA\u00e7\u0131l\u0131m\u201d politikas\u0131 sonucu anadilinde e\u011fitim ad\u0131 alt\u0131nda baz\u0131 haklar elde edilmi\u015ftir.<\/p>\n
\u00c7erkes toplumu bu g\u00fcn, Osmanl\u0131daki \u00c7erkes Teav\u00fcn Cemiyeti\u2019nin 1919 y\u0131l\u0131nda \u0130ngiliz bask\u0131s\u0131yla kapat\u0131lmas\u0131ndan sonra; o zamana g\u00f6re \u00e7ok \u015fey kaybetmi\u015f durumdad\u0131r.<\/p>\n
O tarihlerde neredeyse y\u00fczde doksanlarda olan dili konu\u015fma oran\u0131 , g\u00fcn\u00fcm\u00fczde y\u00fczde onun da alt\u0131na d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. Hele elli ya\u015f\u0131n alt\u0131ndakiler i\u00e7in durum tam bir felakettir.<\/p>\n
Ak Parti iktidar\u0131 ile ba\u015flayan k\u00fclt\u00fcrel alanlarda yap\u0131lan a\u00e7\u0131l\u0131m faaliyeti, sadece K\u00fcrt\u00e7e ile s\u0131n\u0131rl\u0131 tutulmu\u015ftur. Yirmi d\u00f6rt saat yay\u0131n yapan bir K\u00fcrt\u00e7e televizyon varken, K\u00fcrtlerden sonra bu \u00fclkede en kalabal\u0131k gurubu te\u015fkil eden \u00c7erkesler ,y\u0131llard\u0131r talepte bulunmalar\u0131na ra\u011fmen bu haktan mahrum b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n
\u0130lk \u00f6\u011fretim okullar\u0131na konulan se\u00e7meli \u00c7erkes\u00e7e dersleri ,dostlar al\u0131\u015fveri\u015fte g\u00f6rs\u00fcn kabilinden olmu\u015ftur. Y\u0131llarca ac\u0131mas\u0131zca bir asimilasyon ya\u015fayan \u00c7erkes toplumu, kalabal\u0131k \u015fehirlerin i\u00e7inde \u00f6rg\u00fctlenerek bu dersi almaya mahkum edilmi\u015ftir.<\/p>\n
\u015eehirlerde da\u011f\u0131n\u0131k olarak ya\u015fayan \u00c7erkeslere, bulundu\u011fu okulda belli say\u0131da bir \u00f6\u011frenci gurubu olu\u015fturmas\u0131 istenmektedir. \u0130stenen say\u0131 bulunmazsa o okulda s\u0131n\u0131f a\u00e7\u0131lamamaktad\u0131r.<\/p>\n
Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z Say\u0131n Recep Tayyip Erdo\u011fan, ge\u00e7mi\u015fte K\u00fcrt ve Romanlar ile ilgili \u00f6zel toplant\u0131lar yaparak isteklerini dinlemi\u015f,baz\u0131lar\u0131n\u0131 da yerine getirmi\u015fti.<\/p>\n
\u00c7erkesler de\u011fi\u015fik platformlarda, anadilde e\u011fitim ve \u00c7ERKES TV gibi isteklerini dile getirmelerine ve bununla ilgili mitingler yapmalar\u0131na ra\u011fmen seslerini bir t\u00fcrl\u00fc k\u00fclliyeye duyurmaya muvaffak olamam\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n
O\u011fuz Berk\u2019in \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde sekiz y\u0131ld\u0131r tertiplenen Kafkas diasporas\u0131 \u00f6d\u00fcl t\u00f6renlerinin dokuzuncusunun Ankara\u2019da bir otelde tertip edilmek istenmesi ve programa cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n da davet edilmesi ile program bamba\u015fka bir mahiyet kazand\u0131.<\/p>\n
Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n ilgi g\u00f6stererek bu t\u00f6renin K\u00fclliyede yap\u0131lmas\u0131n\u0131 istemesi ile bu program t\u00fcm Kafkas camias\u0131na mal olmu\u015ftur. Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131n bu programa ilgi duymas\u0131 asl\u0131nda bizim ba\u015far\u0131m\u0131z da de\u011fildir.<\/p>\n
2019 se\u00e7imleri sebebiyle bir takvim i\u015flemektedir. Bu takvim \u00e7er\u00e7evesinde Say\u0131n cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z T\u00fcrkiye\u2019deki farkl\u0131 k\u00fclt\u00fcrel gurup temsilcileri, sivil toplum kurulu\u015flar\u0131, cemaatler ve \u00e7e\u015fitli az\u0131nl\u0131klar\u0131n temsilcileri ile toplant\u0131lar yapmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmekteydi.<\/p>\n
Bu hususu k\u00fclliyede g\u00f6rev yapan \u00e7ok \u00fcst d\u00fczey b\u00fcrokrat bir arkada\u015f\u0131mdan bizzat duydum. O\u011fuz Berk daveti ile bu olay biraz daha alevlenmi\u015f oldu.<\/p>\n
B\u00f6yle bir toplant\u0131n\u0131n yap\u0131lacak olmas\u0131 kesinle\u015fince, \u00c7erkes toplumu, her zamanki da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve anla\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yeniden sergilemi\u015f oldu. \u0130lk \u00f6nce hangi gerek\u00e7e olursa olsun O\u011fuz Berk konunun d\u0131\u015f\u0131na itildi.<\/p>\n
Bu organizasyon, zaten tek ba\u015f\u0131na O\u011fuz Berk taraf\u0131ndan yap\u0131lamazd\u0131. S\u00f6z konusu K\u00fclliye ile muhatabiyet olunca resmi ve kurumsal bir yap\u0131da olmas\u0131 gerekirdi. O\u011fuz Berk\u2019in ifadesine bak\u0131l\u0131rsa, kendisinin durumu sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 ile payla\u015ft\u0131\u011f\u0131; KAF-FED\u2019den ise cevap alamad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n
Daha \u00f6nce kaleme ald\u0131\u011f\u0131m bir yaz\u0131da O\u011fuz Berk konusunu i\u015fledi\u011fim i\u00e7in burada tekrar etmek istemiyorum. Burada s\u00f6z konusu olan bizim \u015fah\u0131slar\u0131m\u0131z de\u011fildir. Yap\u0131lacak olan \u015fey, bu toplum i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fan,s\u00f6yleyecek s\u00f6z\u00fc olan her kurum ve kurulu\u015fun sahada olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Bu g\u00fcn, aram\u0131zdaki fikir ayr\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00fcndeme getirecek ayr\u0131\u015fma g\u00fcn\u00fc de\u011fildir. Bu g\u00fcn siyasi d\u00fc\u015f\u00fcncelerimizi \u00f6n plana \u00e7\u0131kararak iktidarda bulunan y\u00f6netime kar\u015f\u0131 tav\u0131r yap\u0131lacak bir zaman de\u011fildir. Bu g\u00fcn K\u00fclliyede Cumhurba\u015fkan\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131na birlik ve beraberlik halinde \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131 gereken bir g\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n
K\u00fclliyede yap\u0131lacak toplant\u0131da, \u00c7erkes toplumu her fikir ve d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131s\u0131 anlam\u0131nda mutlaka temsil edilmelidir. KAF-FED bu toplant\u0131ya kat\u0131lma konusunda zorlanmal\u0131d\u0131r. \u015eayet kat\u0131lmazsa, ba\u011fl\u0131 derneklerin ba\u015fkanlar\u0131 tek tek aranarak bu toplant\u0131ya mutlaka davet edilmelidir.<\/p>\n
Bu toplant\u0131 \u00f6ylesine geni\u015f bir tabana yay\u0131lmal\u0131d\u0131r ki, m\u00fcmk\u00fcnse \u00c7erkes k\u00f6yleri ad\u0131na kurulu olan dernekler bile bu toplant\u0131ya davet edilmelidir.<\/p>\n
Bunu \u015fu a\u00e7\u0131dan \u00f6nemsiyorum, yar\u0131n \u00f6b\u00fcr g\u00fcn K\u00fclliyede a\u00e7\u0131klanmas\u0131 ihtimal dahilinde olan bir tak\u0131m haklar\u0131n elde edilmesi \u015ferefine toplumun her katman\u0131n\u0131n ortak edilmesidir.<\/p>\n
Toplant\u0131n\u0131n tertip edilmesi hususunda \u00f6nemli bir mesafe kat edildi\u011fini biliyorum. \u00c7ERKES-FED, \u00c7DP ve \u00c7H\u0130 temsilcilerinin daha \u00f6nce \u00e7e\u015fitli defalar raporlar haz\u0131rlayarak siyasilere ilettiklerini de biliyorum.<\/p>\n
G\u00fcn\u00fcm\u00fcz ben yapt\u0131m sen yapt\u0131n tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n ya\u015fanaca\u011f\u0131 bir g\u00fcn de\u011fildir. S\u00f6z geli\u015fi yar\u0131n buyurun size \u00c7ERKES TV dedikleri zaman, ertesi g\u00fcn yay\u0131na ba\u015flayabilecek bir kapasitede oldu\u011fumuzu g\u00f6sterme g\u00fcn\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n
Ba\u015fkanl\u0131k sistemine ge\u00e7erken, \u00d6nemli de\u011fi\u015fikliklerin ya\u015fanaca\u011f\u0131 T\u00fcrkiye\u2019de, \u00c7erkes toplumu olarak \u00f6n\u00fcm\u00fcze \u00e7\u0131kan f\u0131rsat\u0131 iyi de\u011ferlendirmeliyiz.<\/p>\n
\u0130\u015f i\u015ften ge\u00e7tikten sonra vah dememek i\u00e7in egolar\u0131m\u0131zdan m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca ar\u0131nal\u0131m derim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
T\u00fcrkiye\u2019deki varl\u0131klar\u0131 1864 y\u0131l\u0131nda vatanlar\u0131ndan zorla s\u00fcr\u00fclmeleri ve soyk\u0131r\u0131ma u\u011frat\u0131lmalar\u0131na dayanan \u00c7erkes toplumunun, bu tarihten \u00f6nce de Osmanl\u0131da k\u0131sm\u0131 olarak varl\u0131\u011f\u0131 bilinen bir ger\u00e7ektir. \u00c7erkesler ,Osmanl\u0131da baz\u0131 zamanlar padi\u015fah e\u015fi, baz\u0131 zamanlar sadrazam, baz\u0131 zamanlar da \u00f6nemli b\u00fcrokrat olarak bu topluma hizmet etmi\u015flerdir. Osmanl\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcnden sonra kurulan yeni T\u00fcrkiye Cumhuriyetinde \u00c7erkesler, Kurtulu\u015f sava\u015f\u0131n\u0131n i\u00e7inde aktif…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/589"}],"collection":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=589"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/589\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":590,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/589\/revisions\/590"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=589"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=589"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=589"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}