{"id":602,"date":"2018-06-05T21:26:48","date_gmt":"2018-06-05T21:26:48","guid":{"rendered":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/?p=602"},"modified":"2018-06-05T21:26:48","modified_gmt":"2018-06-05T21:26:48","slug":"uzuntarla-tarihcesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/?p=602","title":{"rendered":"Uzuntarla Tarih\u00e7esi"},"content":{"rendered":"<p>Ruslar\u0131n Kuzey Kafkasyay\u0131 kan g\u00f6l\u00fcne \u00e7evirerek 300 y\u0131l s\u00fcren uzun bir sava\u015ftan sonra i\u015fgal etmesi ve \u00c7erkes halk\u0131n\u0131 vatan\u0131ndan s\u00fcrg\u00fcn etmesi,tarihte \u201cB\u00fcy\u00fck Kafkas S\u00fcrg\u00fcn\u00fc\u201dolarak an\u0131l\u0131r.<!--more--><\/p>\n<p>Uzuntarla\u2019n\u0131n ilk kurucular\u0131 olan \u00c7erkesler 1864 y\u0131l\u0131nda Kuzey Kafkasyadan s\u00fcrg\u00fcn edilen;o zamanki Osmanl\u0131 topraklar\u0131 olan Bulgaristan\u2019\u0131n Varna \u015fehri \u00e7evresi ile birlikte Rodop Da\u011flar\u0131 eteklerine yerle\u015ftirilen  g\u00f6\u00e7menlerdi.<\/p>\n<p>  Vatanlar\u0131ndan s\u00fcr\u00fclen bu talihsiz insanlar, 93 harbi olarak bilinen Osmanl\u0131lar\u0131n yenilgisiyle  sonu\u00e7lanan,3 Mart 1878 tarihinde imzalanan Ayas tefanos anla\u015fmas\u0131 sonucu kaybedilen Bulgaristan topraklar\u0131ndan ayr\u0131larak ikinci bir s\u00fcrg\u00fcne maruz kald\u0131lar.<\/p>\n<p>  Kitleler halinde Balkanlar\u0131 terk eden Osmanl\u0131 muhacirleri aras\u0131nda yer alan 150 bin civar\u0131ndaki \u00c7erkes Toplu halde \u0130stanbul\u2019a do\u011fru yola \u00e7\u0131kt\u0131.Durumun vehametini g\u00f6ren Osmanl\u0131 h\u00fck\u00fcmeti \u0130stanbula do\u011fru peri\u015fan vaziyette y\u00fcr\u00fcyen \u00c7erkes g\u00f6\u00e7menlerini ordu g\u00fcc\u00fcyle g\u00fc\u00e7l\u00fckle durdurarak \u00c7orlu civar\u0131ndaki bir alanda kurulan \u00e7ad\u0131r kamplar\u0131na yerle\u015ftirdi.Daha sonralar\u0131 \u00c7erkesk\u00f6y ad\u0131n\u0131 alacak olan bu yerde k\u0131sa s\u00fcre konaklayan \u00c7erkesler buradan Tekirda\u011f liman\u0131na yana\u015fan gemilere bindirilerek Ortado\u011fuya yerle\u015ftirilmek \u00fczere Beyrut ve Hayfa limanlar\u0131na g\u00f6nderildiler.Bugun Suriye,\u00dcrd\u00fcn ve \u0130srail topraklar\u0131nda ya\u015fayan \u00c7erkesler bunlard\u0131r.<\/p>\n<p>  \u00c7erkesk\u00f6y kamp\u0131ndan ka\u00e7may\u0131 ya da yak\u0131nlar\u0131n\u0131n yard\u0131m\u0131yla ayr\u0131lmay\u0131 ba\u015faran \u00c7erkeslerin bir k\u0131sm\u0131 \u0130stanbulda bar\u0131nma imkan\u0131 bulamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in \u0130zmit Sanca\u011f\u0131na geldiler.G\u00f6\u00e7menler \u00f6nceleri \u0130zmitte Do\u011fuk\u0131\u015fla olarak bildi\u011fimiz b\u00f6lgenin do\u011fusuna bug\u00fcn Mehmetalipa\u015fa  olarak bildi\u011fimiz b\u00f6lgeye yerle\u015ftirildiler.\u00c7evresi batakl\u0131k olan s\u0131tman\u0131n eksik olmad\u0131\u011f\u0131 bu yeri sevemeyen \u00c7erkesler kendilerine yeni yer aramaya ba\u015flad\u0131lar.<\/p>\n<p>  1878 y\u0131l\u0131n\u0131n sonlar\u0131na do\u011fru Hacemko Murat ve ailesi bug\u00fcnk\u00fc Uzuntarla b\u00f6lgesine gelerek yerle\u015ftiler.Zamanla bunlar\u0131 takip eden di\u011fer \u00c7erkes aileleri buraya gelip yerle\u015ferek fiili bir durum meydana getirdiler.K\u00f6y 1879 y\u0131l\u0131nda Uzuntarla ad\u0131yla tescil edilmesine ra\u011fmen yerle\u015fik halk k\u00f6y\u00fcn kurucular\u0131na izafeten uzun y\u0131llar \u201cHacemko Hable\u201d(Hacemko K\u00f6y\u00fc) ad\u0131n\u0131 kulland\u0131lar.<\/p>\n<p>  Kafkasyada \u00c7erkesler kabileler halinde birbirlerinden ayr\u0131, uzak olmasa da farkl\u0131 co\u011frafi yerlerde ya\u015famalar\u0131na ra\u011fmen.Uzuntarla neredeyse b\u00fct\u00fcn farkl\u0131 kabilelerin bir arada ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bir k\u00f6yd\u00fcr.T\u00fcrkiyedeki bir \u00e7ok \u00c7erkes k\u00f6y\u00fc ayn\u0131 kabileden olanlar taraf\u0131ndan olu\u015fturulurken Uzuntarlada durum farkl\u0131d\u0131r.Balkan s\u00fcrg\u00fcn\u00fcnde hasbelkader bir araya gelen farkl\u0131 kabilelere mensup \u00c7erkesler Uzuntarlada bir araya gelme imkan\u0131 bulmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>  1879 y\u0131l\u0131nda ormanl\u0131k bir alan\u0131n i\u00e7inde yer alan Uzuntarla planl\u0131 bir \u015fekilde yerle\u015fmi\u015ftir.K\u00f6y\u00fcn alt ve \u00fcst mahallelerinde iki b\u00fcy\u00fck meydan b\u0131rak\u0131l\u0131rken,belli yerlerde de k\u00fc\u00e7\u00fck meydanlar b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.Zamanla farkl\u0131 ihtiya\u00e7lar yan\u0131nda,kimi s\u0131n\u0131r tecav\u00fczleriyle g\u00fcn\u00fcm\u00fczde meydanlar neredeyse yok olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>   Uzuntarla asl\u0131nda b\u00f6lgedeki tek \u00c7erkes k\u00f6y\u00fc de\u011fildir.Uzuntarla ile ayn\u0131 tarihte kurulu\u015fu ger\u00e7ekle\u015fen Ketenciler k\u00f6y\u00fc kuzeyde kal\u0131rken,muhtemelen on ya da onbe\u015f y\u0131l \u00f6nce b\u00f6lgeye yerle\u015fen \u00c7erkes ve Abaza k\u00f6yleri mevcuttu.Uzuntarlan\u0131n g\u00fcneyinde ve g\u00fcneybat\u0131s\u0131nda Ac\u0131su,Ma\u015fukiye gibi \u00c7erkes k\u00f6ylerinin yan\u0131 s\u0131ra Hikmetiye gibi Abaza k\u00f6yleri de vard\u0131.Ayr\u0131ca k\u00f6y\u00fcn do\u011fusunda kalan b\u00f6lgede 93 harbi ma\u011fduru Balkan T\u00fcrkleri taraf\u0131ndan olu\u015fturulan Avluburun ve Ortaburun k\u00f6yleri mevcuttur.G\u00fcneydo\u011fuda ise tarihi olduk\u00e7a eskilere giden manav k\u00f6y\u00fc E\u015fme bulunur.<\/p>\n<p>  Uzuntarla, \u00c7evresindeki di\u011fer yerle\u015fim birimleriyle k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda olduk\u00e7a geni\u015f bir araziye sahip olmu\u015ftur.K\u00f6y\u00fcn ilk sakinleri s\u0131n\u0131rlar\u0131n \u00e7izilmesi noktas\u0131nda olduk\u00e7a s\u0131k\u0131nt\u0131lar \u00e7ekmi\u015flerdir.K\u00f6y\u00fcn s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde bulunan, Tekke olarak an\u0131lan, ge\u00e7mi\u015fte dergah olarak kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 iddia edilen yap\u0131n\u0131n (Bekta\u015fi Tekkesi) m\u00fclkiyeti olarak baz\u0131 arazilere sahip \u00e7\u0131kmak isteyenlerle k\u00f6yl\u00fc aras\u0131nda 1900 y\u0131l\u0131n\u0131n ba\u015flar\u0131nda ba\u015flay\u0131p 1915 lere kadar s\u00fcren ihtilaf meydana gelmi\u015ftir.Bug\u00fcn Alt\u0131nda\u011f olarak an\u0131lan  b\u00f6lgede yer alan y\u00fczlerce d\u00f6n\u00fcm arazi i\u00e7in \u00f6l\u00fcml\u00fc kavgalar olmu\u015ftur.\u0130lk \u00f6nce Alt\u0131nda\u011fdaki topra\u011fa el koymak isteyenlerle yap\u0131lan kavgada bir ki\u015fi \u00f6lm\u00fc\u015f,fail belirlenememi\u015ftir.1915 y\u0131l\u0131nda Uzuntarlal\u0131 Zeluk isminde birinin ormanda a\u011faca ba\u011flanarak \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f ve vah\u015fi hayvanlar taraf\u0131ndan par\u00e7alanm\u0131\u015f cesedinin bulunmas\u0131 k\u00f6yl\u00fcy\u00fc galeyana getirmi\u015f,Alt\u0131nda\u011fdaki i\u015fgalciler olay \u00fczerine korkarak bir daha d\u00f6nmemek \u00fczere b\u00f6lgeden ayr\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n<p>  Uzuntarla gerek \u00c7anakkale gerekse kurtulu\u015f sava\u015f\u0131nda aktif olarak yer alm\u0131\u015ft\u0131r.Birinci D\u00fcnya sava\u015f\u0131 ba\u015fta olmak \u00fczere kurtulu\u015f sava\u015f\u0131nda \u015fehit olan ve gazi olarak d\u00f6nen onlarca insan mevcuttur.Bunlardan Patuka Mahmut efendi Kafkas cephesi ba\u015fta olmak \u00fczere Yemen,Kanal Harekat\u0131,Suriye cephelerinde yedek subay olarak sava\u015fm\u0131\u015f,Kurtulu\u015f sava\u015f\u0131 dahil aral\u0131ks\u0131z 9 y\u0131l cephede kalm\u0131\u015ft\u0131r.Vucudundaki \u015farapnel par\u00e7as\u0131 yara izlerini bizzat g\u00f6zlerimle g\u00f6rd\u00fcm.Sa\u011f bald\u0131r\u0131ndaki kaba etin d\u00f6tte \u00fc\u00e7\u00fc \u015farapnel taraf\u0131ndan par\u00e7aland\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in neredeyse kal\u00e7a kemi\u011fi g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcn\u00fcr halde idi.Patuka Mahmut Efendi bizzat Atat\u00fcrkle y\u00fcz y\u00fcze muhatap olmu\u015f kahramanlar\u0131m\u0131zdand\u0131r.<\/p>\n<p>  \u00c7erkeslerin Uzuntarlaya geli\u015fi 1918 y\u0131l\u0131na kadar s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr.1905 y\u0131l\u0131nda Thagapsov Kadir ve Zekeriya karde\u015fler Kafkasyada \u00e7arpt\u0131r\u0131ld\u0131klar\u0131 idam cezas\u0131ndan kurtulmak i\u00e7in ka\u00e7ak yollarla T\u00fcrkiyeye gelip Uzuntarlaya yerle\u015fmi\u015fler.1917 y\u0131l\u0131nda Rusyada ger\u00e7ekle\u015fen Bol\u015fevik ihtilalinden sonra yurdunu terk eden \u00c7erkesler de olmu\u015ftur.\u015eavko ve Natho s\u00fclalelerine mensup birka\u00e7 aile Uzuntarlaya gelerek yerle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n<p>  Uzuntarla 1924 y\u0131l\u0131nda nahiye yap\u0131lm\u0131\u015f 14 k\u00f6y burada kurulan nahiyeye ba\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r.Birka\u00e7 y\u0131l nahiye merkezi olarak kalan Uzuntarla nahiyenin B\u00fcy\u00fck Derbent\u2019e ta\u015f\u0131nmas\u0131yla yeniden k\u00f6y stat\u00fcs\u00fcne d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fcr.1924 y\u0131l\u0131nda e\u011fitime ba\u015flayan Uzuntarla ilk mektebi 1932 y\u0131l\u0131na kadar \u00fc\u00e7 y\u0131ll\u0131k ilk mektep e\u011fitimi verirken,bu y\u0131ldan itibaren be\u015f y\u0131ll\u0131k e\u011fitim veren ilk okula d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n<p>   1939 y\u0131l\u0131nda Bulgaristandan yap\u0131lan toplu g\u00f6\u00e7lerle T\u00fcrkiye\u2019ye gelen g\u00f6\u00e7menlerden 40 hanelik bir b\u00f6l\u00fcm Uzuntarlada iskan edilerek yeni bir mahalle olu\u015fturulmu\u015ftur.Demokrat parti d\u00f6neminde ba\u015flat\u0131lan kalk\u0131nma hamlelerinden Uzuntarla az da olsa nasibini alm\u0131\u015f,1954 y\u0131l\u0131nla k\u00f6y i\u00e7me suyuna kavu\u015fmu\u015ftur.K\u00f6y\u00fcn de\u011fi\u015fik mahallelerine yap\u0131lan havuzlarla \u00dc\u00e7tepeler mevkiinden getirilen su k\u00f6y\u00fcn hizmetine sunulmu\u015ftur.Ayr\u0131ca k\u00f6y\u00fc Derbentteki tren istasyonuna ve Sapanca \u00fczerinden Adapazar\u0131na  giden \u015foseye ba\u011flayan yol iyile\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>  Demokrat parti iktidar\u0131n\u0131n son d\u00f6nemlerinde \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ba\u015flayan Ankara-\u0130stanbul karayolunun Uzuntarladan ge\u00e7mesi k\u00f6y\u00fc bir anda cazibe merkezi haline getirmi\u015ftir.K\u0131sa ad\u0131yla E-5olarak an\u0131lan yolun ula\u015f\u0131ma a\u00e7\u0131lmas\u0131 Uzuntarlada ba\u015f d\u00f6nd\u00fcr\u00fcc\u00fc bir geli\u015fmeye sahne olmu\u015ftur.Asfalt kenar\u0131na kurulan benzin istasyonlar\u0131 ve dinlenme tesisleri Uzuntarlay\u0131 T\u00fcrkiye ve d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda tan\u0131n\u0131r hale getirmi\u015ftir.<\/p>\n<p>  Asfalt kenar\u0131na kurulan yeni i\u015fletmeler ve yarat\u0131lan istihdam sonucu Uzuntarla h\u0131zla g\u00f6\u00e7 almaya ba\u015flad\u0131. Bilhassa Karadeniz b\u00f6lgesinden gelen i\u00e7 g\u00f6\u00e7 sayesinde 1970 y\u0131l\u0131ndan sonra k\u00f6y s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde yeni mahalleler olu\u015ftu.1960 l\u0131 y\u0131llarda 150 hanelik k\u00fc\u00e7\u00fck bir k\u00f6y olan Uzuntarla 1990 y\u0131llar\u0131na gelindi\u011finde 800 haneyi zorlamaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>  1994 y\u0131l\u0131nda Uzuntarla belde belediyesi kuruldu.Uzuntarla h\u0131zla geli\u015fmeye devam etti.1999 y\u0131l\u0131nda kom\u015fu k\u00f6y\u00fc olan \u0130brikdere Uzuntarla Belediyesi s\u0131n\u0131rlar\u0131na dahil oldu.\u00dc\u00e7 d\u00f6nem ve 15 y\u0131l devam eden Uzuntarla belediyesi 2009 y\u0131l\u0131nda Kartepe ad\u0131yla olu\u015fturulan yeni il\u00e7enin s\u0131n\u0131rlar\u0131na dahil olarak il\u00e7enin bir semti ya da mahallesine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc.<\/p>\n<p>Mehdi N\u00fczhet \u00c7etinba\u015f<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ruslar\u0131n Kuzey Kafkasyay\u0131 kan g\u00f6l\u00fcne \u00e7evirerek 300 y\u0131l s\u00fcren uzun bir sava\u015ftan sonra i\u015fgal etmesi ve \u00c7erkes halk\u0131n\u0131 vatan\u0131ndan s\u00fcrg\u00fcn etmesi,tarihte \u201cB\u00fcy\u00fck Kafkas S\u00fcrg\u00fcn\u00fc\u201dolarak an\u0131l\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/602"}],"collection":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=602"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/602\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":603,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/602\/revisions\/603"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=602"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=602"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mehdinuzhetcetinbas.com.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=602"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}